Tủ Sách Việt Văn

Chương 5

Chương 5. 1. Nếu bắt buộc phải quên thì Bạch sẽ quên được cái gì. Và nếu bắt buộc phải thật nhớ thì Bạch sẽ nhớ nhất cái gì. Khi đang đọc lại dang dở những cuốn sách mà tôi thích, khi đang chập chờn sắp viết được, tôi thỉnh thoảng cũng hay hỏi tôi như vậy. Nói chung, người viết mà biết hỏi đa phần dễ chịu hơn người viết mà biết trả lời. Vì rất nhiều trang viết thường thường chỉ là mặc cảm rồi mặc cả với ký ức. Tôi có một ký ức không hay, một ký ức rạn vỡ bị sành sỏi theo một kiểu mà tôi cố muốn. Proust đã loay hoay đặt tên cho những dòng chữ của mình. Đi tìm lại thời gian đã mất. Chỉ duy nhất có đám nhà văn mới hiển ngôn được một ý niệm quay quắt mơ hồ đột ngột trở thành sang trọng trôi chẩy đến vậy. Ký ức thì được gìn giữ bằng chữ và chữ thì lại được gìn giữ bằng những cố gắng lắp ghép lờ mờ trung thực của đám nhà văn. Lúc tôi khoảng sáu hay bẩy tuổi gì đấy, sau một lần ông ngoại tôi về quê mạn duyên hải Phát Diệm, khi lên có rưng rưng cầm theo một cái mai cua bể đã phơi khô. Con cua này có từ thời thánh Phan xi cô Xa vi ê lúc Người vào Cửa Bạng. Thánh nhân gặp bão đánh rơi tràng hạt và con cua cắp lên hoàn trả. Cái mai cua đấy to vào khoảng hai mu bàn tay người lớn mầu hồng pha trắng và hình như chỉ có hai mầu ấy. Ông ngoại chỉ cho tôi cây Thánh giá nhờ nhờ hồng nhạt ở chính giữa. Hai bên là hai cây nến trắng, đầu mỗi ngọn nến có một ngọn lửa cũng mầu hồng đang leo lét cháy. Hai cây nến đều có giá đỡ, đại loại như cái giá đồng cắm nến người ta bây giờ đang bán ở phố Hàng Quạt. Cái mai cua đấy thường được để dưới chân tượng Đức Bà. Rồi tôi nghệch ngoạc làm vỡ nó, cái mép viền lô nhô răng cưa rời ra. Ông ngoại tôi không đánh, chỉ tóm tóc tôi mà lắc. Ông ngoại tôi lấy hình như là nhựa đường (hồi ấy chắc không có keo dán) gắn lại. Phía trong mai cua có một vệt bẩn đen. Lần thứ hai tôi làm vỡ thì vô phương, cái mai tan thành sáu bẩy mảnh. Ông ngoại tôi cầm cái mai cua bần thần, rồi Người lầm rầm làm dấu đọc kinh Kính Mừng hoặc là Tin Kính, chắc chỉ một trong hai kinh đó. Không hiểu sao tôi nhớ rất lâu cái mai cua có từ thời ông thánh Phan xi cô. Trên bàn viết của tôi, tôi để linh tinh nhiều thứ. Nhưng tôi muốn có nhất là cái mai cua đấy. Nếu có nó, chắc tôi viết văn sẽ bớt cố. Ký ức của tôi nhiều khi lem nhem những vệt gắn nhựa đường. Tôi nhiều lần bỗng nhiên bị nhớ về những chuyện tình dục. Hoặc nằm bơ vơ đần độn một mình hoặc đang đứng giữa nhộn nhạo đám đông. Có thể là do chợt thấy một cái cúc ngực hớ hênh để hở thấp thoáng bầu vú gợn tròn, mà cũng có thể là một khoảng méo mó loang lổ vôi trắng đã dị dạng trên trần nhà. Khi bải hoải bàng hoàng bối rối bừng tỉnh, chợt nhiên thấy mình trống rỗng vô nghĩa. Mà vô nghĩa nhất là thấy cuộc đời nhạt nhẽo của mình cũng có một ý nghĩa. Đó là khi sống gần hết với nó thì mới biết nó vô nghĩa đến chừng nào. Mối tình đầu của Bạch đáng kể là khó quên, cuộc hôn nhân của Bạch có thật lắm chuyện khó chịu không muốn nhớ, nhưng tất cả chỉ là vớ vẩn so với cái day dứt ám ảnh về cô bé ấy. Tôi thì thường bị ám ảnh về nhân vật Vũ nhiều hơn là về nhân vật Bạch. Có thể là Vũ ở ngoài tôi còn Bạch thì ở trong tôi. Thật ra, đã là con thì làm gì có con yêu con ghét. Mẹ tôi hay thở dài khi thấy hai chị em tôi chành choẹ nhau. Còn cái cô bé ấy hơi hơi gầy gầy giống Cẩm My và chắc ít hơn Cẩm My chừng ba tuổi. “ Cháu chào các cô, cháu chào các chú.” Cô bé ngực tròn căng rất đàn bà, mắt cận không đeo kính. Với một thiếu nữ quyến rũ thì cặp kính trắng luôn ngăn bớt lẳng lơ, nó là một thứ đai trinh tiết. Cái phòng, nơi Bạch đã làm công chức toàn là đàn bà. Một vườn hồng không có hoa không có nụ nhan nhản toàn gai lác đác mấy cái lá răng cưa. Bạch tròn ba mươi sáu tuổi và sau khi âm thầm in tập truyện ngắn đầu tay thì tóc phảng phất có lẫn sợi bạc. Lúc tôi mới qua tuổi bốn mươi cũng bị thật nhiều thiếu nữ gọi là chú. Cười cười vậy thôi nhưng sâu xa cũng đau lòng. “ Chắc chú chẳng còn nhớ cháu.” Cô bé ngày xưa cười tươi và bây giờ thiếu phụ cười buồn. Vừa là cô bé vừa là thiếu phụ đưa tôi trang giấy trắng lọc lõi những chữ xấu của tôi. Thư tình của văn nhân đã có một tập truyện ngắn bao giờ cũng biết cách làm người khác cảm động. Tôi len lén nhớ lại cái buổi chiều tàn gió mùa Đông Bắc ở Đại Lải. Tôi bơ vơ với cái kịch bản phim ở trại sáng tác rồi một mình gặp cả đám nữ sinh trường sư phạm Xuân Hoà đi chơi hồ muộn. Tám chín cô bé đùa té nước vào nhau trong buổi chiều vẫn hơi hơi lạnh. Những thiếu nữ ở xa Hà Nội tròn mẩy một sự rắn chắc trong trắng không biết rằng nước hồ đã buốt. Tôi đăng đắng ngắm những trò đùa của tuổi trẻ, tôi biết rằng tôi vĩnh viễn không còn ở đấy. Một cô bé da nâu mắt đen dút dát trông xe đạp lẫn lộn nhiều guốc dép thỉnh thoảng nhìn trộm tôi. Tôi lại gần. Tôi cố rụt dè hỏi bằng giọng của cái thời sinh viên. Cô bé năm thứ nhất khoa văn tò mò nhìn. Và giờ đây thiếu phụ ba mươi tư tuổi sồ sề cũng nhìn tôi. “ Tại sao cháu không đùa với các bạn.” Đại từ nhân xưng ngôi thứ ba từ mồm các Sở Khanh luôn luôn là điều phức tạp.