Một Thiên Nằm Mộng
Giới thiệu
Cậu bé trong truyện thích ngủ hơn mọi thứ trên đời, vì trong mơ nó được đi "đường cửa sổ", "đường chim bay". Nó thích mẹ gọi nó là con sâu có đôi mắt "mèo hoang và dã thú", thích làm thơ lúc mới dậy, thích tự hỏi con mèo có biết nằm mơ không. Anh Toàn của nó thì hay kể những chuyện khiến nó chờ đến mòn mỏi: chuyện hai anh em sinh đôi dính liền nhau, chuyện bà cả Sề, chuyện con ma có giọng cười bảy điệu bên mộ ông cả Bảy.
"Một Thiên Nằm Mộng" của Nguyễn Ngọc Thuần là một truyện vừa gồm năm chương, mở đầu bằng bài thơ do chính nhân vật làm lúc ngủ dậy. Không có cốt truyện gay cấn, chỉ có những ngày, những đêm trăng màu sữa đặc, những lần lén bò ra ngoài khi mẹ ngủ, và những ý nghĩ không ngừng của một đứa trẻ.
Ai từng đọc Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ sẽ nhận ra giọng văn trong veo, ngây ngô mà sâu ấy của Nguyễn Ngọc Thuần.
Lời tựa
Nguyễn Ngọc Thuần không viết về trẻ con, ông viết từ bên trong đầu chúng. Trong "Một Thiên Nằm Mộng", logic của người lớn bị gác lại, nhường chỗ cho thứ logic riêng của một cậu bé, kỳ quặc mà chặt chẽ đến bất ngờ.
Cậu bé nhắm mắt không chịu dậy, anh trai lấy chổi lông gà cù mũi. Nó cười nhưng vẫn nhắm, và tự phát hiện ra một điều: "Hãy thử mà xem khi chúng ta cười và nhắm mắt, cứ như đang cười trong bóng đêm." Một nhận xét người lớn không bao giờ nghĩ tới, vì người lớn đã thôi thử. Cả cuốn sách được dệt bằng những phát hiện nhỏ như thế, đọc thì buồn cười, nghĩ lại thì ngẩn người.
Đừng tìm một câu chuyện có đầu có đuôi. Hãy đọc như nghe một đứa trẻ thì thầm bên tai, và để những câu hỏi của nó vang lại trong mình.
Những trang văn này trả lại cho người lớn một khả năng đã mất: nghiêm túc tự hỏi giấc mơ có nằm nghiêng được không. Còn với trẻ em, chúng là lời xác nhận rằng những ý nghĩ lạ lùng của các em đáng được viết thành văn.
Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026