Phần III
Phần III: Cuộc Đấu Không Cân Sức. 1. Chỉ đạo của tỉnh ủy. Sau chuyến đi ra thủ đô để "đòi quyền sống", đoàn lạp chí La Ban chưa về tới thành phố Sương Mù thì ở đây dư luận đã xôn xao, trong lãnh đạo của tỉnh cũng như trong giới văn nghệ sĩ, trí thức. Giới lãnh đạo dĩ nhiên rất khó chịu, cảm thấy chuyến đi của đoàn là một "vụ động trời" gây tai tiếng cho tỉnh, tiếp theo các vụ tai tiếng khác mà tỉnh đã gánh chịu trước dư luận cả nước. Trong anh em văn nghệ sĩ, trí thức dư luận bước đầu đã có hai xu hướng ủng hộ và phản đối, một số khác đang chờ đợi thái độ của lãnh đạo tỉnh để đánh hôi, nhưng trước mắt vẫn tỏ ra dè dặt để chứng tỏ mình cũng là người đổi mới chứ không phải bảo thủ. Đổi mới đang là một nhãn hiệu mọi người đều nhân danh và ai cùng sợ mang tiếng bảo thủ. Vả lại, thông tin cụ thể về chuyến đi chưa đầy đủ và rõ ràng nên người ta bắt buộc phải dè dặt. Đoán biết tình hình sẽ rất gay cấn, cần phải công khai hóa rộng rãi toàn bộ vấn đề, trên đường về, ngay trên xe, Minh Hương và Hoài đã tích cực chuẩn bị một bản tường trình đầy đủ chi tiết về chuyến đi và những lập luận phản bác những điều buộc tội mà hai anh dự đoán sẽ được đưa ra. Trong khi đó lãnh đạo đảng của tỉnh cũng đã có nhiều cuộc hội ý để chuẩn bị xử lý vụ việc. Ngay khi Minh Hương và Hoài về tới thành phố Sương Mù và điện báo cho thường trực tỉnh ủy biết, phó bí thư tỉnh ủy lập tức hẹn thời gian để hai anh đến báo cáo tình hình và nhận ý kiến chỉ đạo của thường trực tỉnh ủy. Trước khi có cuộc làm việc này thường trực tỉnh ủy đã hội ý lần cuối để quyết định nội dung và phương thức xử lý đối với vụ việc khá đau đầu này. Cuộc hội ý có bí thư, phó bí thư tỉnh ủy, các trưởng ban tuyên huấn, tổ chức, kiểm tra, bí thư chi bộ cơ quan hội nhà văn, bí thư đảng ủy dân chính đảng, tổ chức đảng cấp trên trực tiếp của chi bộ hội nhà văn mà Minh Hương và Hoài đang sinh hoạt đảng. Bí thư tỉnh ủy chủ trì buổi hội ý tỏ ra gay gắt khi nêu vấn đề. Ông nói: - Vụ La Ban này đã có ý kiến của trung ương và những hoạt động của hai anh Minh Hương và Hoài như thế rõ ràng bất hợp pháp, có tính chất gây rối, cần phải xử lý nghĩêm khắc để làm gương. Yêu cầu các đồng chí đề xuất những biện pháp cần thiết để giải quyết sớm và báo cáo cho trung ương. Trung ương lại mới có cái điện thứ hai giục tỉnh ta xử lý gấp vì đây là một vụ nghiêm trọng mang tính chất chính trị chứ không đơn thuần là vấn đề văn nghệ. Phó bí thư tỉnh ủy bao giờ cũng là người phát biểu thứ hai sau bí thư và thường tỏ ra thận trọng, nhìn vấn đề một cách toàn diện, lạnh lùng, nguyên tắc: - Theo tôi, vụ này chúng ta phải tính toán kỷ. Toàn bộ hoạt động của đoàn La Ban, tuy là người của tỉnh ta nhưng lại đụng chạm đến các tỉnh khác và cả trung ương, dù ta đã điện báo hỏi nhiều nơi nhưng thông tin vẫn chưa đầy đủ. Vấn đề tuy có màu sắc chính trị nhưng lại trực tiếp dính dáng đến lãnh vực văn nghệ và anh em văn nghệ sĩ ở nhiều tỉnh mà lãnh vực này vốn rất phức tạp. Tôi cảm thấy ở các nơi cũng có người ủng hộ đoàn La Ban. Trung ương giao cho tỉnh ta xử lý nhưng nếu ta làm không khéo la sẽ bị nhiều nơi phản ứng, mang tiếng trước dư luận cả nước như vụ "sách vụ án" vừa qua. Do đó, tốt nhất là ta nên tách vấn đề ra, không đề cập đến nội dung những kiến nghị, tuyên bố của họ mà chỉ xét những vấn đề nguyên tắc đảng và quản lý cán bộ, vì Minh Hương và Hoài là đảng viên, cán bộ do ta trực tiếp quản lý. Những vấn đề khác nên để trung ương giải quyết. Cũng theo thông lệ, trưởng ban tổ chức bao giờ cũng là người phát biểu thứ ba: - Tôi cùng nhất trí cứ đem điều lẽ đảng ra mà ghè. Đảng viên đâu lại có thứ vô kỷ luật như thế. Đảng viên làm gì cũng phải nằm trong phạm vi tổ chức, xin ý kiến lãnh đạo, chứ sao lại tự tiện đi lung tung, vận động đòi chuyện này chuyện kia, cách chức người này người khác. Rồi ngay thường trực tỉnh ủy điện gọi về cũng không thèm về, nói rằng đã trao đổi với anh em trong hội bạn và quyết định cứ tiếp tục đi. Hai anh Minh Hương và Hoài coi hội bạn cao hơn thường trực tỉnh ủy của ta à? ý thức tổ chức kỷ luật là vấn đề cao nhất đối với đảng viên, nội vi phạm chuyện đó cùng đủ thi hành kỷ luật khai trừ rồi. Tôi cho trước hết, đồng chí Tú, bí thư chi bộ cơ quan hội nhà văn nên họp kiểm điểm kỳ vấn đề này và đề nghị hình thức kỷ luật. Đáng lý bi thư chi bộ phải là người phát biểu sau cùng, sau khi nghe ý kiến chỉ đạo của cấp trên, nhưng vì trưởng ban tổ chức nói động tới mình nên ông Tú dẫy nẩy lên: - Không được đâu. Chi bộ làm sao kiểm điểm được. Chi bộ chỉ có ba người mà họ đã là hai rồi. Tôi làm sao kiểm nổi hai ông Minh Hương và Hoài. Vả lại, họ nhiều lý lẽ và được anh em nhà văn ở đây ủng hộ. Việc này ngoài thẩm quyền của chi bộ và khả năng của tôi. Họ có vi phạm sai lầm trong phạm vi của chi bộ đâu? Tôi đề nghị cấp trên trực tiếp giải quyết. Trưởng ban kiểm tra tán thành ý kiến của bí thư chi bộ: - Đồng chí Tú nói có lý. Trong điều kiện như thế, chi bộ không kiểm điểm nổi đâu. Trường hợp này, theo chỉ thị mới của trung ương, tổ chức đảng cấp trên có thể trực tiếp giải quyết.
Bạn chưa đăng nhập nên chỉ đọc được chương đầu của mỗi cuốn sách. Đăng nhập vào Tủ Sách Việt Văn để đọc và nghe không giới hạn. Đọc chương đầu