Tủ Sách Việt Văn

Chương 1

Chương 1: Chạy Trốn. Trời mưa tầm tã. Chiếc xe xà lim hết bò lên dốc rồi lại bò xuống dốc chậm chạp trên con đường trơn ngoằn ngoèo uốn lượn theo sườn đồi. Xe chỉ chở một tù nhân tên là Gerbier, cùng với hai viên sen đầm. Một người làm nhiệm vụ canh gác Gerbier, còn người kia lái xe. Viên sen đầm canh chừng Gerbier có khuôn mặt chất phác của một bác nông dân và tỏa ra một thứ mùi khá nặng. Khi xe chuẩn bị đi vào đoạn đường vòng, người này lên tiếng: - Chúng ta phải đi ngược lại mất một đoạn, nhưng tôi nghĩ chắc là anh cũng không có gì phải vội. - Đúng vậy, tôi chẳng có việc gì mà phải vội cả, Gerbier nói với nụ cười nửa miệng. Chiếc xe xà lim đã dừng lại trước khu trại duy nhất giữa một vùng đồi hẻo lánh. Qua ô cửa chắn bằng lưới sắt, Gerbier nhìn thấy một khoảng trời nho nhỏ và một góc của cánh đồng cỏ. Anh nghe thấy tiếng người lái xe rời cabin. - Không phải đợi lâu đâu, người canh gác Gerbier nói. Ông bạn tôi chạy đi mua ít thức ăn dự trữ. Gặp cảnh thời tiết chó đẻ như thế này, cái gì cũng phải phòng bị. - Vâng, ông nói phải. Gerbier nói. Viên sen đầm vừa quan sát Gerbier vừa lắc đầu. Con người này ăn mặc thật chỉn chu. Giọng nói rõ ràng, rành mạch. Khuôn mặt mới đẹp làm sao! Thời tiết quái quỉ... Đây không phải là lần đầu tiên viên sen đầm cảm thấy tiếc cho một con người như vậy mà lại bị còng số tám xiết tay. - Sống trong khu trại này cũng không đến nỗi tệ đâu. Tất nhiên là tôi không nói đến chuyện ăn uống. Trước chiến tranh, đến chó cũng chẳng thèm những thức ăn như thế. Ngoài điều ấy ra, thì khu trại tập trung này được coi là tốt nhất nước Pháp đấy, vì đây là trại của những người Đức mà. - Tôi chẳng hiểu biết gì mấy về chuyện này, Gerbier nói. - Tôi nghĩ, trong cuộc chiến tranh kỳ cục này, người ta mong sẽ bắt được thật nhiều tù binh, viên sen đầm giải thích. Một khu trại tập trung cực kỳ lớn đã được xây dựng ở nước ta. Dĩ nhiên là, chẳng bao giờ lại có chuyện một khu trại tập trung lại chỉ nhốt duy nhất có một tù binh mà thôi. Bây giờ những khu trại này cũng được việc ra trò. - Thế thì cũng hay đấy chứ, Gerbier nhận xét. - Hay, là anh nói thế, viên sen đầm kêu lên, là anh nói thế. Người lái xe đã quay trở lại. Chiếc xe xà lim lại bắt đầu lên đường. Mưa vẫn tiếp tục rơi, trùm kín vùng quê Limôgiơ trong màn nước trắng xóa. * * * Gerbier đã được tháo còng tay. Anh đứng chờ lệnh ông trưởng trại, trong khi ông này đang chăm chú đọc hồ sơ của Gerbier. Thỉnh thoảng, ông lại dùng ngón tay trỏ bàn tay phải ấn sâu vào má rồi từ từ thả lỏng ra. Ngón tay trỏ để lại một vết hõm sâu màu trắng trên làn da dầu mềm nhũn. Chỗ da đó thật khó mà lại phồng lên như bình thường vì nó đã như một miếng bọt biển cũ kỹ đã bị xẹp. Mỗi khi ông trại trưởng làm động tác ấy tức là ông ta đang suy nghĩ lung lắm. - "Lần nào cũng thế, ông nghĩ, người ta không bao giờ nói rõ cho mình biết phải đón nhận ai và đối xử với họ như thế nào". Ông thở dài đánh thượt một cái vì bỗng nhớ lại hồi trước chiến tranh, thời mà ông còn làm giám đốc nhà lao. Hồi đó, việc khó khăn duy nhất là phải tính toán thật cẩn thận thì mới mong kiếm được chút tiền lời do bớt xén thực phẩm của tù nhân, còn lại thì ông chẳng thấy có điều gì gọi là khó khăn trong công việc nữa cả. Chính tù nhân tự xếp loại mình theo thứ hạng đã định, và đối với mỗi một thứ hạng đó, ông đã có sẵn một chế độ đối xử. Bây giờ thì mọi chuyện đều đảo lộn. Người ta có thể bớt xén những khẩu phần ăn của tù nhân bao nhiêu tùy thích (chẳng có ai quản lý việc này cả). Nhưng còn việc sắp xếp, phân loại tù nhân thì lại là một chuyện đau đầu. Có những người bị giải đến đây mà chưa được xét xử, không bị kết tội gì cả. Họ bị giam ở đây và cầm chắc là sẽ không bao giờ được thả tự do. Trái lại, có một số người có hồ sơ thật là khinh khủng, nhưng lại được thả ra rất nhanh chóng và hơn thế, họ còn được phân bổ cho giữ những trọng trách ở huyện, ở tỉnh, mà thậm chí là cả ở Vichy nữa chứ. Ông trại trưởng không nhìn Gerbier. Ông hoàn toàn không thích việc đánh giá con người căn cứ vào khuôn mặt và quần áo. Ông đang cố gắng nắm bắt người tù nhân này qua những dòng chữ ghi chú của cảnh sát mà hồi nãy họ đã giao cho ông. "Tính cách độc lập, đầu óc nhạy bén, hoạt bát; thái độ mỉa mai, giữ khoảng cách trong quan hệ" - ông trại trưởng đọc. Lập tức ông đưa ra cách đối xử: "cần phải khuất phục". Ông đọc tiếp "kỹ sư lành nghề về cầu đường", rồi lại ấn ngón tay trỏ vào má, và nghĩ "cần phải khéo léo". "Bị nghi ngờ có tư tưởng Đờ Gôn" - "phải trị, phải trị" - và tiếp: "không bao giờ được thả tự do" - "gây ảnh hưởng, gây ảnh hưởng... cần phải trừng trị". Vết lõm trên lớp da đầy mỡ bây giờ còn sâu hơn lúc ban đầu. Gerbier có cảm giác là má bên phải của ông chắc không bao giờ được ở trạng thái bình thường. Dầu vậy, cũng đến lúc vết lõm trên má của ông căng lên trở lại. Đó là lúc ông trại trưởng tuyên bố có phần trịnh trọng: - Tôi sẽ để cho anh ở trong khu trại mà người ta dự định dành cho sĩ quan Đức. - Tôi cảm động quá vì có được vinh dự này, Gerbier nói.