Thứ Hai
Thứ Hai: Phẩm "Phương Tiện." 1. Lúc bấy giờ, đức Thế Tôn từ chánh định an lành mà dậy, bảo ngài Xá Lợi Phất: "Trí huệ của các đức Phật rất sâu vô lượng, môn trí huệ đó khó hiểu khó vào, tất cả hàng Thanh văn cùng Bích chi Phật đều không biết được. Vì sao? Phật đã từng gần gũi trăm nghìn muôn ức, vô số các đức Phật, trọn tu vô lượng đạo pháp của các đức Phật, dõng mãnh tinh tấn, danh tốt đồn khắp, trọn nên pháp rất sâu chưa từng có, theo thời nghi mà nói pháp ý thú khó hiểu. Xá Lợi Phất! Từ ta thành Phật đến nay, các món nhân duyên, các thứ thí dụ, rộng nói ngôn giáo, dùng vô số phương tiện dìu dắt chúng sanh, làm cho xa lìa lòng chấp. Vì sao? Đức Như Lai đã đầy đủ phương tiện, tri kiến và ba la mật. Xá Lợi Phất! Tri kiến của Như Lai rộng lớn sâu xa, đức vô lượng vô ngại lực, vô sở uý, thiền định, giải thoát tam muội, đều sâu vào không ngằn mé, trọn nên tất cả pháp chưa từng có. Xá Lợi Phất! Như Lai hay dùng các món phân biệt, khéo nói các pháp lời lẽ êm dịu vui đẹp lòng chúng. Xá Lợi Phất! Tóm yếu mà nói đó, vô lượng vô biên pháp vị tằng hữu, đức Phật thảy đều trọn nên. 2. Thôi Xá Lợi Phất! Chẳng cần nói nữa. Vì sao? Vì pháp khó hiểu ít có thứ nhất mà Phật trọn nên đó, chỉ có Phật cùng Phật mới có thể thấu tột tướng chân thật của các pháp, nghĩa là các pháp: Tướng như vậy, tánh như vậy, thể như vậy, lực như vậy, tác như vậy, nhân như vậy, duyên như vậy, quả như vậy, báo như vậy, trước sau rốt ráo như vậy." Bấy giờ, đức Thế Tôn muốn tuyên lại nghĩa trên mà nói bài kệ rằng: 3. Đấng Thế Hùng khó lường. Các trời cùng người đời. Tất cả loài chúng sanh. Không ai hiểu được Phật. Trí lực, vô sở uý. Giải thoát các tam muội. Các pháp khác của Phật. Không ai so lường được. Vốn từ vô số Phật. Đầy đủ tu các đạo. Pháp nhiệm mầu rất sâu. Khó thấy khó rõ được. Trong vô lượng ức kiếp. Tu các đạo đó rồi. Đạo tràng được chứng quả. Ta đều đã thấy biết. Quả báo lớn như vậy. Các món tánh tướng nghĩa. Ta cùng mười phương Phật. Mới biết được việc đó. 4. Pháp đó không chỉ được. Vắng bặt tướng nói năng. Các loài chúng sanh khác. Không có ai hiểu được. Trừ các chúng Bồ tát. Người sức tin bền chặt. Các hàng đệ tử Phật. Từng cúng dường các Phật. Tất cả lậu đã hết. Trụ thân rốt sau này. Các hạng người vậy thảy. Sức họ không kham được, Giả sử đầy thế gian. Đều như Xá Lợi Phất. Cùng suy chung so lường. Chẳng lường được Phật trí. Chính sử khắp mười phương. Đều như Xá Lợi Phất. Và các đệ tử khác. Cũng đầy mười phương cõi. Cùng suy chung so lường. Cũng lại chẳng biết được. Bậc Duyên giác trí lành. Vô lậu thân rốt sau. Cũng đầy mười phương cõi. Số đông như rừng tre, Hạng này chung một lòng. Trong vô lượng ức kiếp. Muốn xét Phật thật trí. Chẳng biết được chút phần. Bồ tát mới phát tâm. Cúng dường vô số Phật. Rõ thấu các nghĩa thú. Lại hay khéo nói pháp. Như lúa, mè, tre, lau. Đông đầy mười phương cõi. Một lòng dùng trí mầu. Trải số kiếp hằng sa. Thảy đều chung suy lường. Chẳng biết được trí Phật. Hàng bất thối Bồ tát. Số đông như hằng sa. Một lòng chung suy cầu. Cũng lại chẳng hiểu được. 5. Lại bảo Xá Lợi Phất. Pháp nhiệm mầu rất sâu. Vô lậu khó nghĩ bàn. Nay ta đã được đủ. Chỉ ta biết tướng đó. Mười phương Phật cũng vậy. Xá Lợi Phất phải biết. Lời Phật nói không khác. Với pháp của Phật nói. Nên sanh sức tin chắc. Pháp của Phật lâu sau. Cần phải nói chân thật. Bảo các chúng Thanh văn. Cùng người cầu Duyên giác. Ta khiến cho thoát khổ. Đến chứng được Niết bàn. Phật dùng sức phương tiện. Dạy cho ba thừa giáo. Chúng sanh nơi nơi chấp. Dắt đó khiến ra khỏi. 6. Khi đó trong đại chúng có hàng Thanh văn lậu tận A la hán, ngài A Nhã Kiều Trần Như, v.v... một nghìn hai trăm người và các Tỳ kheo, Tỳ kheo ni, cận sự nam, cận sự nữ, hạng người pháp tâm Thanh văn, Duyên giác đều nghĩ rằng: "Hôm nay đức Phật cớ chi lại ân cần ngợi khen phương tiện mà nói thế này: Pháp của Phật chứng rất sâu khó hiểu, tất cả hàng Thanh văn cùng Duyên giác không thể đến được. Đức Phật nói một nghĩa giải thoát, chúng ta cũng chứng được pháp đó đến nơi Niết bàn, mà nay chẳng rõ nghĩa đó về đâu?" 7. Lúc ấy, ngài Xá Lợi Phất biết lòng nghi của bốn chúng, chính mình cũng chưa rõ, liền bạch Phật rằng: "Thưa Thế Tôn! Nhân gì duyên gì mà Phật ân cần khen ngợi pháp phương tiện thứ nhất nhiệm mầu rất sâu khó hiểu của các đức Phật? Con từ trước đến nay chưa từng nghe Phật nói điều đó, hôm nay bốn chúng thảy đều có lòng nghi. Cúi xin đức Thế Tôn bày nói việc đó. Cớ gì mà đức Thế Tôn ân cần khen ngợi pháp nhiệm mầu rất sâu khó hiểu?" Khi đó ngài Xá Lợi Phất muốn tuyên lại nghĩa trên mà nói kệ rằng: 8. Đấng Huệ Nhật Đại thánh. Lâu mới nói pháp này, Tự nói pháp mình chứng. Lực, vô úy, tam muội, Thiện định, giải thoát thảy. Đều chẳng nghĩ bàn được. Pháp chứng nơi đạo tràng. Không ai hỏi đến được, Ý con khó lường được. Cũng không ai hay hỏi. Không hỏi mà tự nói. Khen ngợi đạo mình làm. Các đức Phật chứng được. Trí huệ rất nhiệm mầu. Hàng vô lậu La hán. Cùng người cầu Niết bàn. Nay đều sa lưới nghi. Phật cớ chi nói thế? Hạng người cầu Duyên giác.
Bạn chưa đăng nhập nên chỉ đọc được chương đầu của mỗi cuốn sách. Đăng nhập vào Tủ Sách Việt Văn để đọc và nghe không giới hạn. Đọc chương đầu