Tủ Sách Việt Văn

Vỡ Đê

Vỡ Đê cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 149

Đánh giá: 4.9/5 (36 đánh giá)

Giới thiệu

Vỡ Đê là tiểu thuyết Vũ Trọng Phụng viết năm 1936, cùng thời với Giông Tố, Số Đỏ, một trong những trang viết hiện thực xã hội đáng chú ý nhất của ông. Truyện bắt đầu ở một nếp nhà nghèo: Phú đọc báo thấy tin chính quyền thuộc địa xét lại hồ sơ chính trị phạm sau khi phe Xã hội và Cộng sản lên nắm quyền bên Pháp, mừng rỡ chạy xuống bếp báo mẹ rằng anh Minh sắp được tha. Bà Cử đang đun cám lợn chỉ gắt lại một câu.

Gia đình ấy đã chịu đủ: ông Cử bị đày Côn Đảo từ khi Phú còn nhỏ, bà Cử quay tơ nuôi ba con, anh Minh bị bắt năm 1930 khi Việt Nam Quốc dân đảng vỡ lở, chị Tuất góa chồng ôm con về nhà mẹ. Từ câu chuyện riêng ấy, Vũ Trọng Phụng mở rộng ra cả một vùng quê Bắc Bộ, với ông huyện, lý trưởng, lính cơ, những trận tra khảo, và trận lụt khi đê vỡ, hàng nghìn người lội nước cả ngày, đi đò hai mươi cây số để lĩnh chẩn rồi về tay không.

Văn Vũ Trọng Phụng ở đây ít giọng giễu cợt hơn các tác phẩm khác, nghiêng hẳn về phóng sự xã hội và ý thức chính trị.

Lời tựa

Trong sự nghiệp Vũ Trọng Phụng, "Vỡ Đê" là cuốn ông viết với ít tiếng cười nhất, và có lẽ vì thế mà nó cho thấy rõ nhất điều ông thật sự tin: cái nghèo không chỉ hành hạ thân xác, nó bào mòn cả nhân cách, và không ai có thể bàn chuyện đạo đức với người đói mà lờ đi những gì đã khiến họ đói.

Điều đáng nể là ông không tô hồng người nghèo. Phú, nhân vật mang ý thức giác ngộ, có lúc nhìn chính mẹ và chị mình bằng con mắt xa lạ, khó chịu, rồi tự giải thích bằng một nhận xét lạnh lùng: "Phú kết luận: bị giam trong cảnh đói khát, tâm thuật người ta phải trở nên bần tiện, thiếu tính tình tốt đẹp." Câu văn ấy là lời của nhân vật, nhưng cũng là bản cáo trạng của tác giả. Nó không trách con người, nó chỉ thẳng vào hoàn cảnh, đồng thời để lộ chút kiêu ngạo của một trí thức trẻ đang học cách thương mà chưa học xong cách hiểu.

Người đọc hôm nay nên đi chậm qua những bữa cơm độn khoai, những lần vay gạo, những mẩu chuyện vặt bên bếp lửa. Chính ở đó, chính trị bước vào đời sống của một gia đình, trước cả khi nước tràn qua bờ.

Gần một thế kỷ đã qua, cuốn tiểu thuyết vẫn giữ sức nặng của một lời chứng. Nó nhắc rằng thiên tai chỉ phơi ra những gì xã hội đã để mục ruỗng từ trước, và rằng lòng tốt của con người cũng cần có đất mới mọc được. Chúng tôi xem đây là một Vũ Trọng Phụng nghiêm trang, ít được nhắc đến, nhưng rất đáng đọc lại.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Chương 1
  2. Chương 3
  3. Chương 3
  4. Chương 4
  5. Chương 5
  6. Chương 6
  7. Chương 7
  8. Chương 8
  9. Chương 9
  10. Chương 10
  11. Chương 11
  12. Chương 12
  13. Chương 13
  14. Chương 14
  15. Chương 15
  16. Chương 16
  17. Chương 17
  18. Chương 18
  19. Chương 19
  20. Chương 20
  21. Chương 21
  22. Chương 22
  23. Chương 23
  24. Chương 24
  25. Chương 25