Người Đàn Ông Che Dù
Giới thiệu
Roald Dahl (1916–1990), nhà văn Anh từng là phi công trong Thế chiến thứ hai, tác giả Charlie and the Chocolate Factory, nổi tiếng với những truyện thiếu nhi tinh quái và những truyện kỳ dị cho người lớn. Người Đàn Ông Che Dù (The Umbrella Man) là một truyện ngắn của ông, bản tiếng Việt do Phạm Viên Phương dịch.
Người kể là một cô bé mười hai tuổi. Chiều hôm ấy, mẹ dẫn cô lên London chữa răng, rồi hai mẹ con vào quán ăn kem. Ra khỏi quán thì trời đổ mưa, taxi chiếc nào cũng có khách. Đúng lúc đó, một ông già nhỏ thó, ria bạc, ăn mặc tươm tất, tay cầm chiếc dù, lịch sự giở nón xin bà mẹ giúp một chuyện rất nhỏ. Mà bà mẹ thì là "chúa đa nghi", nghi nhất hai thứ: người lạ và trứng luộc.
Lời tựa
Roald Dahl thích đặt người đọc vào thế phải đoán, và "Người Đàn Ông Che Dù" là một trò chơi đoán người. Ai đáng tin, ai không, và dựa vào đâu để biết: câu hỏi ấy được đặt ra qua đôi mắt một cô bé đứng nép bên mẹ dưới mưa.
Bà mẹ có cả một kho châm ngôn để đánh giá người lạ, đứng đầu là câu: "Một người trông càng lịch sự thì mình càng phải coi chừng." Dahl để câu ấy treo lơ lửng suốt truyện, khi thì có vẻ khôn ngoan, khi thì có vẻ khắt khe, cho đến lúc người đọc không còn chắc mình đứng về phía ai.
Truyện rất ngắn, nên đọc một mạch, và đừng ai kể trước cho ai nghe đoạn sau.
Dưới vẻ hài hước, truyện là một bài học tinh tế về thói vội phán xét. Người lớn đọc thấy mình trong bà mẹ, trẻ em đọc thấy mình trong cô bé, và cả hai đều bật cười vì bị bất ngờ.
Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026