Tủ Sách Việt Văn

Tên Anh Chưa Có Trong Danh Sách

Tên Anh Chưa Có Trong Danh Sách cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 62

Đánh giá: 4.8/5 (12 đánh giá)

Giới thiệu

Tên Anh Chưa Có Trong Danh Sách (В списках не значился) là một trong những tiểu thuyết nổi tiếng nhất của nhà văn Xô viết Boris Vasilyev, tác giả Ở đây bình minh yên tĩnh. Nhân vật chính là Kôlia Plugiơnhikốp, chàng trung úy trẻ vừa tốt nghiệp trường quân sự với quân phục mới cứng kêu "lạo xạo" và tấm chứng minh thư sĩ quan Hồng quân còn thơm mùi giấy.

Những trang đầu ấm áp và tươi vui: buổi lĩnh quân trang ở kho mơ ước, buổi tiệc tiễn biệt, điệu nhảy vụng về với Dôia ở thư viện, đêm tháng Sáu thơm hoa tử đinh hương. Rồi Kôlia được điều về pháo đài Brest ở biên giới phía tây, đến nơi vào đúng đêm trước ngày chiến tranh nổ ra, khi tên anh chưa kịp ghi vào sổ sách đơn vị nào.

Phần lớn cuốn sách diễn ra dưới các hầm ngầm của pháo đài: loa phóng thanh của quân Đức kêu gọi đầu hàng, xác người trương lên trong hơi nóng, trẻ con không còn nước mắt để khóc, những người lính như trung sĩ Nêbôgatốp hốc hác vì đói mà vẫn đùa. Có cả Mira, cô gái lặng lẽ gắn bó với Kôlia giữa đổ nát. Văn Vasilyev mộc, giàu chi tiết đời thường, càng về sau càng trầm và nặng.

Lời tựa

Cái tên sách đã là một luận đề. Một con người có thể tồn tại mà không có trong sổ sách nào, không thuộc đơn vị nào, không được ai giao nhiệm vụ, và chính vì thế anh phải tự quyết định mình là ai. Boris Vasilyev đặt chàng trung úy vào khoảng trống hành chính ấy để hỏi một câu lớn hơn chiến tranh: nghĩa vụ có cần ai ghi nhận mới thành nghĩa vụ không.

"Tên Anh Chưa Có Trong Danh Sách" không xây người anh hùng từ những trận đánh vang dội, mà từ những ngày dài dưới hầm, đói, khát, ngờ vực chính mình. Giữa bóng tối ấy, tình yêu với Mira lớn lên như một điều phi lý mà cần thiết. Có lúc cô nói với anh: "Chẳng bao giờ, anh tưởng tượng xem, thật kinh khủng, thật kỳ lạ, đôi khi hạnh phúc bắt nguồn từ trong những điều vụn vặt." Câu nói ngây thơ của một cô gái trong hầm đổ nát lại chứa đựng triết lý của cả cuốn sách: số phận một con người, cũng như số phận một pháo đài, có khi được định đoạt bởi một chuyến tàu đổi giờ.

Ai đã đọc Ở đây bình minh yên tĩnh sẽ nhận ra cùng một giọng văn tiết chế, không hô khẩu hiệu. Nên đọc chậm, để ý cách Kôlia thay đổi qua từng chương, từ cậu sĩ quan hãnh diện vì bộ quân phục mới đến một người lính không còn cần ai xác nhận mình nữa.

Trong văn học viết về chiến tranh Vệ quốc, đây là một trong những cuốn sách hiếm hoi nói về sự kháng cự không có khán giả. Nó tưởng niệm những con người mà lịch sử chỉ biết đến qua một dòng khắc trên tường đá, và nhắc người đọc hôm nay rằng lòng can đảm thật thường diễn ra ở nơi không ai nhìn thấy.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn

Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Chương 1
  2. Chương 2
  3. Chương 3
  4. Chương 4
  5. Chương 5
  6. Chương 6
  7. Chương 7
  8. Chương 8
  9. Chương 9
  10. Chương 10
  11. Đoạn Kết