Tủ Sách Việt Văn

Cõi Chết

Cõi Chết cover

Thể loại: Văn Học - Cổ Điển

Tác giả:

Người dịch: Trần Bình Nam

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 194

Đánh giá: 5/5 (41 đánh giá)

Tóm tắt nội dung

Gabriel đứng trên cầu thang, nhìn vợ mình là Gretta lặng đi lắng nghe tiếng hát của D'Arcy, và nghĩ đến một bức tranh tên Nhạc Xa. Đó là cuối một đêm dạ tiệc mùa đông ở Dublin, tại nhà hai bà dì Kate và Julia, nơi Lily lo việc bếp núc, Mary Jane là cháu cưng và Freddy Malins đến muộn trong tình trạng ngà say. Gabriel được tin cậy đọc diễn văn, cắt con ngỗng nướng, kể chuyện con ngựa Johnny cho mọi người cười. Nhưng ngay từ đầu đêm, đồng tiền anh tặng Lily bị từ chối, và Molly Ivors gọi anh là "một người Anh trên đất Ái nhĩ lan". Trên đường về khách sạn giữa tuyết tan, anh khao khát vợ, còn nàng thì bật khóc vì một bài hát.

Cõi Chết của James Joyce, truyện khép lại tập Dubliners, để lại cảm giác của một người bỗng thấy mình nhỏ đi. Gretta kể về Michael Furey, chàng trai Galway đứng dưới mưa bên cửa sổ rồi chết ở tuổi mười bảy vì nàng. Gabriel hiểu rằng mình chưa từng được yêu như thế, và chàng khóc. Bên ngoài, tuyết phủ lên cả người sống lẫn người chết, không phân biệt ai.

Hỏi đáp về sách

Cõi Chết của James Joyce kể về điều gì?

Cõi Chết (bản tiếng Việt của The Dead) là truyện dài nhất và khép lại tập Dubliners của James Joyce. Truyện kể về một đêm dạ tiệc mùa đông ở Dublin, tại nhà hai bà dì Kate và Julia, nơi Gabriel đọc diễn văn rồi cuối đêm biết được một bí mật trong lòng vợ mình là Gretta.

Nhân vật chính của Cõi Chết là ai?

Nhân vật chính của Cõi Chết là Gabriel, cháu của hai bà dì Kate và Julia. Anh được tin cậy đọc diễn văn và cắt con ngỗng nướng ở đầu bàn, nhưng cũng bị Molly Ivors chất vấn vì viết phê bình cho tờ Daily Express và gọi là "một người Anh trên đất Ái nhĩ lan".

Cõi Chết diễn ra ở đâu và vào lúc nào?

Câu chuyện trong Cõi Chết diễn ra ở Dublin, trong một đêm dạ tiệc mùa đông tại nhà hai bà dì Kate và Julia. Sau buổi tiệc, Gabriel và Gretta đi bộ về khách sạn giữa tuyết tan, và ký ức về Galway trở lại ngay trong đêm ấy.

Michael Furey là ai và vì sao Gretta khóc?

Trong Cõi Chết, Gretta bật khóc khi nhớ đến bài The Lass of Aughrim, vì chàng trai Michael Furey ở Galway từng hát bài đó cho nàng. Michael chết trẻ ở tuổi mười bảy vì yêu nàng, sau khi đứng dưới mưa bên cửa sổ nhà bà ngoại trước hôm Gretta lên đường vào tu viện.

Cõi Chết kết thúc như thế nào?

Cõi Chết kết thúc khi Gabriel nhận ra mình chưa từng được Gretta yêu như người đã khuất, và chàng khóc vì mối tình chân thật ấy. Tuyết rơi khắp Ireland, phủ lên nghĩa địa nơi Michael Furey yên nghỉ, còn Gabriel lịm đi trong hình ảnh tuyết rơi trên người sống và người chết.

Cõi Chết hợp với những độc giả nào?

Cõi Chết hợp với người muốn đọc truyện ngắn của James Joyce, một tác giả sinh năm 1882 tại Dublin, rời nước năm 1904 và mất năm 1941. Truyện cũng dành cho ai quan tâm đến nỗi tổn thương và sự thức tỉnh trong một cuộc hôn nhân, được kể qua một đêm tiệc ở Dublin.

Giới thiệu

"Cõi Chết" là bản tiếng Việt của The Dead, truyện dài nhất và là truyện khép lại tập Dubliners của James Joyce, nhà văn Ireland có Ulysses đứng đầu danh sách một trăm tiểu thuyết Anh ngữ hay nhất thế kỷ XX do Modern Library bình chọn năm 1998. Lời nói đầu của người dịch điểm lại đời Joyce: sinh ở Dublin năm 1882, rời quê năm 1904, sống ở Paris, Zurich, Trieste bằng nghề dạy tiếng Anh, mất năm 1941.

Câu chuyện diễn ra trong một đêm dạ tiệc mùa đông ở Dublin, tại nhà hai bà dì Kate và Julia. Cô Lily con người quản gia tất bật đón khách, mũ áo treo chưa xong chuông cửa đã reo. Gabriel, cháu của hai bà, là người được tin cậy để đọc diễn văn và cắt con ngỗng nướng vàng rực ở đầu bàn. Giữa tiếng nhạc, khiêu vũ, những cuộc chuyện trò và va chạm nhỏ, cuối đêm, khi ca sĩ D'Arcy hát bài "The Lass of Aughrim", Gabriel thấy vợ mình, Gretta, lặng đi như đang ở một nơi rất xa.

Joyce viết bằng lối hiện thực tỉ mỉ, nhất là ở những trang tả bàn tiệc, để rồi dồn tất cả sức nặng vào một khoảnh khắc nhận thức lặng lẽ của nhân vật.

Lời tựa

Cái tên truyện nghe u ám, nhưng phần lớn trang sách lại sáng đèn, ấm hơi người và rộn tiếng dương cầm. Joyce đặt sự chết vào giữa một cuộc vui, và chính chỗ ngược ấy làm "Cõi Chết" khó quên: điều ông muốn nói không chỉ là sự ra đi của thân xác, mà là tình trạng tê liệt của những con người vẫn ăn uống, chuyện trò, khiêu vũ, nhưng đã thôi thật sự có mặt trong đời mình.

Gabriel là hình ảnh rõ nhất của sự tê liệt ấy. Ông có học, chu đáo, nhưng lúc nào cũng tính trước từng câu nói. Chỉ cần một người phụ nữ hỏi thẳng về đất nước của mình, cái vỏ lịch thiệp kia đã nứt ra trong một câu buột miệng: "Nói thật với cô, Gabriel trở nên khó chịu, tôi chán quê hương của tôi lắm rồi, chán lắm." Lời than ấy không phải một lập trường chính trị. Nó là tiếng thở của một người muốn đi thật xa mà chưa bao giờ rời khỏi chỗ đứng quen thuộc, và Joyce để nó lửng lơ, không giải thích.

Người đọc nên chậm lại ở những chi tiết tưởng vụn vặt: một câu đùa vô duyên, một lời bàn về chiếc quan tài của các tu sĩ, một pho tượng phủ tuyết bên cầu. Chúng là những viên sỏi nhỏ rải dọc đường, để khi Gabriel đi tới cuối đêm, ta hiểu ông đã băng qua những gì.

Bản dịch của Trần Bình Nam giữ được nhịp kể điềm tĩnh của nguyên tác. Hơn một thế kỷ trôi qua, truyện vẫn đặt cho mỗi người một câu hỏi không dễ trả lời: ta đã sống bao nhiêu phần đời mình bằng thói quen, và còn kịp nhìn người thân bên cạnh như nhìn lần đầu hay không.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Lời Nói Đầu
  2. Chương 1
  3. Chương 2
  4. Chương 3
  5. Chương 4
  6. Chương 5
  7. Chương 6
  8. Chương 7
  9. Chương 8