Tủ Sách Việt Văn

Một Ngày Là Mười Năm

Một Ngày Là Mười Năm cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 119

Đánh giá: 4.2/5 (23 đánh giá)

Giới thiệu

Một Ngày Là Mười Năm là tiểu thuyết của Phạm Quang Đẩu, mở bằng chân dung ông Nhị Nguyễn, trung tá về hưu tám mươi lăm tuổi, trông trẻ hơn tuổi thật, chiều nào cũng đạp xe đi đánh cầu lông và có câu châm ngôn "sống vô tư, ăn từ từ, đi đột ngột". Nể lời các thủ trưởng, ông nhận kể lại chuyện xưa cho cuốn sử truyền thống của sư đoàn Trường Kỳ nhân kỷ niệm năm mươi lăm năm thành lập. Đến buổi ghi âm thứ ba, ông lên cơn tai biến.

Nằm bất động trên chiếc giường thép trong bệnh viện, ông Nhị Nguyễn sống lại những năm tháng cũ: thời đội vũ trang tuyên truyền sang đất Lào giữa năm 1948, những bản làng có rào chông tua tủa, những đêm phục kích tên đồn trưởng ác ôn cùng đồng đội Nôm và Đỗ Trường. Câu chuyện chuyển qua lại giữa hiện tại tĩnh lặng và quá khứ đầy biến động.

Văn Phạm Quang Đẩu có chút hóm hỉnh của người lính già, nhiều chi tiết thực tế về chiến trường Lào và Tây Nguyên. Cấu trúc hồi tưởng khiến cuốn sách giống một cuộc trò chuyện cuối cùng của một đời người với chính mình.

Lời tựa

Cuốn sử truyền thống của sư đoàn cần những sự kiện, những trận đánh, những mốc thời gian. "Một Ngày Là Mười Năm" là phần còn lại, cái phần không ai ghi âm: những điều một người lính già chỉ tự kể với mình khi nằm bất động trên giường bệnh. Phạm Quang Đẩu đặt hai thứ ký ức ấy cạnh nhau, và khoảng cách giữa chúng chính là nơi cuốn tiểu thuyết sống.

Điều đáng quý nhất là sự thật thà. Ông Nhị Nguyễn nhớ cả những lần mình sai, và không tô vẽ chúng. Khi người con gái Lào tên Xão Xọi khóc vì ông bị kỷ luật, ông không đổ lỗi cho ai: "Quân đội không có kỷ luật thì còn gì là quân đội. Họ không ác đâu, do anh sai." Câu trả lời ấy cho thấy một con người chấp nhận cả cái giá của tình yêu lẫn cái giá của quân lệnh, không tìm cách thoát khỏi bên nào. Hồi ức của ông vì thế có trọng lượng của một lời thú nhận hơn là một bản thành tích.

Truyện chuyển qua lại giữa phòng bệnh hiện tại và đất Lào những năm cuối thập niên bốn mươi. Những chi tiết nhỏ ông nhắc tới, một khẩu súng giấu trong người, một cuốn sách Phật học trong tay huynh trưởng, là cách ông tự níu giữ một thời.

Văn học chiến tranh thường được viết bằng giọng trang nghiêm. Cuốn sách này chọn giọng của một ông cụ hóm hỉnh, biết cười cả chính mình, và nhờ thế nó chạm được tới những vùng mà sử chính thức không với tới: tình yêu, sự hối hận, và lòng thủy chung với một quá khứ không hoàn hảo.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Mở Đầu
  2. Chương 1
  3. Chương 2
  4. Chương 3
  5. 3 -(Tt)
  6. Chương 4
  7. Chương 5
  8. Chương 6
  9. Chương 7
  10. Chương 8
  11. Đoạn Kết