Tủ Sách Việt Văn

Nỗi Lòng

Nỗi Lòng cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 99

Đánh giá: 5/5 (12 đánh giá)

Giới thiệu

Thọ vừa ra trường Sư phạm, được bổ làm giáo học dạy lớp nhất ở trường con giai tỉnh Vĩnh Yên. Mới vào "làng gõ đầu trẻ" một tuần, chàng đã nghe hai đồng nghiệp lâu năm là ông giáo Thúy và ông giáo Lại than cùng một câu: nghề này buồn lắm, có bằng Thành Chung mà đi dạy thì thật đáng tiếc. Câu than ấy gợi lại lời người thầy cũ ở phố Hàng Cót năm nào, và Thọ bắt đầu tự hỏi mình có chọn lầm đường.

Nỗi Lòng của Nguyễn Khắc Mẫn theo chân người giáo học trẻ qua những ngày đi dạy ở tỉnh nhỏ: chuyện "năm cha ba mẹ" với các ông chánh đốc, thanh tra, kiểm học; những buổi các cô học trò đến chào thầy; cái Tết ấm cúng bên cô em gái Bích tỉ mẩn điểm quất cắm đào; và những lời đồn đại của bà cụ hàng xóm về chuyện trai gái trong tỉnh.

Văn trong sáng, khúc chiết, mang dấu vết rõ của văn xuôi miền Bắc thời tiền chiến, với "giây thép", "ca vát", "nước chè liên tâm". Sách chia năm chương và một chương kết, nhịp chậm rãi như chính đời sống của một ông giáo tỉnh lẻ.

Lời tựa

Văn chương tiền chiến có nhiều ông giáo, nhưng phần lớn là ông giáo khổ, ông giáo nghèo, ông giáo thất chí. "Nỗi Lòng" của Nguyễn Khắc Mẫn chọn một lối ít người đi hơn: cuốn sách thừa nhận nghề dạy học buồn, đầy những phiền nhiễu từ cấp trên và những phụ huynh bị con cái lừa, rồi vẫn kiên nhẫn đi tìm xem một người thầy trẻ có thể sống với nghề ấy bằng cách nào.

Câu trả lời của tác giả không ồn ào. Không có thành tích lớn, không có học trò làm nên chuyện lạ, chỉ có một năm học trôi qua với những bài chấm hay, những đứa trẻ lười, những lá giây thép báo kết quả thi. Và khi tổng kết năm ấy, người giáo học chỉ thấy lòng mình yên: "Chàng đã làm trọn bổn phận; chàng đã thành thực yêu nghề, đã săn sóc đến lũ trẻ thông minh, lanh lợi, nhanh nhảu một cách chu đáo." Câu văn mộc, gần như một bản tự kiểm, nhưng chính vì không tô vẽ mà nó thuyết phục.

Song song với nghề nghiệp là chuyện lòng, những bức thư có mùi nước hoa và những ý nghĩ vơ vẩn của một cô học trò. Người đọc nên giữ cả hai mạch trong tay, vì tựa sách muốn nói về cả hai.

Ngày nay đọc lại, ta có được một tư liệu sống về trường tỉnh thời Pháp thuộc, với đủ ngạch bậc, lề lối và tiếng nói của nó. Nhưng hơn thế, cuốn sách còn giữ một quan niệm về nghề nghiệp đã thành hiếm: niềm vui không đến từ sự công nhận, mà từ việc biết mình đã làm điều mình phải làm cho tử tế.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Chương 1
  2. Chương 2
  3. Chương 3
  4. Chương 4
  5. Chương 5
  6. Chương Kết