Papillon Người Tù Khổ Sai
Giới thiệu
"Cái tát mạnh đến nỗi mãi mười ba năm sau tôi mới gượng dậy được." Ngày 26 tháng Mười năm 1931, tại Tòa đại hình quận Seine ở Paris, chàng trai hai mươi lăm tuổi mặc com-lê may khéo, thắt nơ bướm xanh nhạt, bị kết án khổ sai chung thân vì một vụ giết người mà anh luôn khẳng định mình không phạm. Biệt danh của anh là Papillon – Con Bướm.
Papillon Người Tù Khổ Sai (Papillon) là cuốn tự truyện của Henri Charrière, kể lại hành trình từ nhà lao Conciergerie, nhà lao Caen đến trại khổ sai Saint-Laurent du Maroni ở Guyane thuộc Pháp, và những lần vượt ngục liều lĩnh không ngừng nghỉ. Mỗi chương là một chặng: đảo Bồ Câu, những người bạn tù như Matthieu, những cai ngục tàn bạo, những trận trả thù không khoan nhượng, và cả những mưu kế giả điên để được chuyển trại.
Bộ sách đồ sộ, kể ở ngôi thứ nhất với giọng sống sượng, đôi khi tàn nhẫn, đôi khi hóm hỉnh, không giấu những góc tối của chính người kể. Nó từng được chuyển thể thành phim và tới nay vẫn là một trong những câu chuyện về khát vọng tự do được đọc nhiều nhất thế kỷ XX.
Lời tựa
Tự do, với Papillon, chưa bao giờ là một nơi chốn. Đó là điều đáng ngẫm nhất trong "Papillon Người Tù Khổ Sai", và nó chỉ hiện rõ khi người kể đã thật sự thoát khỏi xiềng xích, đã được sống yên ổn giữa một bộ lạc ven biển, có người phụ nữ yêu mình, có xuồng để chèo, có cá để đánh. Vậy mà ông vẫn muốn đi.
Ông tự giải thích bằng một câu nói thẳng mà sâu: "Tôi đã quen với cảnh sống này và nhận thấy không nên tiếp tục sinh hoạt quá lâu theo kiểu này, vì đến một lúc nào đó có thể người ta không còn muốn đi đâu nữa." Câu ấy cho thấy những cuộc vượt ngục liên tiếp trong sách không chỉ là chạy trốn, mà là một cách giữ cho mình đừng dừng lại, đừng chấp nhận. Một người tin mình bị kết án oan thì muốn quay về đòi lại cái đã mất, và một hạnh phúc yên ổn ở nửa đường, với ông, cũng là một kiểu nhà tù.
Sách dày, kể dồn dập, nhiều chi tiết về đời sống trại giam. Người đọc có thể đọc từng chặng một, nhưng nên giữ trong đầu cái tát mười ba năm ở trang đầu, vì mọi điều sau đó đều là phản ứng với nó.
Đã có nhiều tranh luận về mức độ chính xác trong lời kể của Charrière, và người đọc có quyền dè dặt. Dù vậy, cuốn sách vẫn giữ một giá trị khó phủ nhận: nó cho thấy sức bền phi thường của ý chí con người, và cả những góc tối mà ý chí ấy phải đi qua, kể bằng giọng của chính người trong cuộc.
Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026
Mục lục
- I. Con Đường Của Sự Thối Nát
- Nhà Lao Conciergerie
- Nhà Lao Trung Tâm Caen
- Ii. Lên Đường
- Xuất Phát
- Saint-laurent Du Maroni
- Iii. Vượt Ngục Lần Thứ Nhất
- Đảo Bồ Câu
- Giờ Hoàng Đạo
- Trinidad
- Iv. Vượt Ngục Lần Thứ Nhất
- Lại Lên Đường
- Curacao
- Nhà Tù Ở Rio Hacha
- Trốn Thoát Khỏi Rio Hacha
- Người Anh-dieng (1)
- Người Anh-dieng (2)
- V. Trở Về Thế Giới Văn Minh
- Vượt Ngục Ở Santa Marta
- Những Chuyến Vượt Ngục Ở Baranquilla
- Trở Về Trại Khổ Sai
- Một Người A-rap Va Đàn Kiến
- Cuộc Vượt Ngục Của Những Kẻ Ăn Thịt Người
- Cuộc Xét Xử
- Vi. Quần Đảo Salut
- Nhà Giam Cầm Cố
- Cuộc Sống Ở Đảo Royale (1)
- Cuộc Sống Ở Đảo Royale (2)
- VII .Quần Đảo Salut
- Cầm Cố Lần Thứ Hai
- Viii. Trở Lại Đảo Royale
- Cuộc Nổi Loạn Ở Đảo Sant-joseph
- Ix. Đảo Saint-joseph
- Một Cuộc Vượt Ngục Của Người Điên
- X. Đảo Quỷ
- Vượt Ngục Từ Đảo Quỷ
- Trong Rừng
- Quých-quých
- Xi. Từ Giã Nơi Ngục Tù
- Xii. Georgetown
- Gia Đình Ấn Độ Của Tôi
- Quán Ăn Và Buớm
- Quán Tre
- Trốn Khỏi Georgetown
- Xiii. Nước Venezuela
- Nhà Lao El Dorado
- Tự Do