Thời Thơ Ấu Gian Khổ
Giới thiệu
Thời Thơ Ấu Gian Khổ là tiểu thuyết của Iamin Muxtaphin, lấy bối cảnh một làng nhỏ giữa rừng taiga nước Nga. Nhân vật trung tâm là Giamin, cậu bé mười bốn tuổi, cùng đám bạn Gô-ga, Côlia và những đứa trẻ khác trong làng.
Truyện mở ra bằng một tai họa: rừng taiga cháy suốt nhiều ngày, mùi củi cháy nồng nặc bao trùm làng, mặt trời như chiếc đĩa đồng nhìn thẳng được bằng mắt trần. Gô-ga nhai nhựa thông, túi quần đầy mẩu kim loại và lõi chỉ, nhại giọng bà nội mà bảo rằng "có một mảnh mặt trời rơi xuống". Cái nhìn hồn nhiên ấy đặt bên cạnh nỗi lo của người lớn, những vất vả của đời sống làng rừng.
Càng về sau, cuốn sách mở rộng sang chuyện lao động, chuyện lớn khôn, những rung động đầu đời khi cô bé Tamara từ Matxcơva về làng. Lối kể chậm rãi, đầy chi tiết thiên nhiên và sinh hoạt, cho thấy một tuổi thơ cơ cực nhưng không thiếu niềm vui và tình bạn.
Lời tựa
Nhan đề nói đến gian khổ, nhưng nét riêng của "Thời Thơ Ấu Gian Khổ" là cách nó cho thấy chiến tranh thấm vào tuổi thơ từ rất xa mặt trận. Ở làng rừng của Giamin không có trận đánh nào, vậy mà mọi thứ, từ mẩu bánh mì bằng bao diêm đến giờ ra xưởng lúc trăng còn nhợt, đều mang dấu vết của cuộc chiến.
Iamin Muxtaphin dựng hậu phương bằng những chi tiết rất cụ thể: tuyết ngập đến đầu gối khi trời chưa rạng, những lá cờ nhỏ xê dịch trên tấm bản đồ ở xưởng cơ khí, tấm tranh cổ động trong sân ga. Ông tả người phụ nữ tóc bạc trên tranh bằng chính con mắt lũ trẻ: "Không ai có thể trốn khỏi cái nhìn nghiêm khắc và ngón tay trỏ giống như nòng súng trường của bà." Câu văn nửa đùa nửa thật ấy nói được cảm giác của những đứa trẻ bị đòi phải lớn trước tuổi.
Đừng chờ những biến cố lớn. Sức hút của cuốn sách nằm ở nhịp sống thường ngày: nỗi buồn thoáng qua khi nghe điệu van-xơ cụ Cudia hay hát, nhà tắm công cộng nơi người phụ nữ phải làm việc của đàn ông, mấy ông cụ hàng xóm khoe đứa con trai về với tấm huy chương bạc.
Đặt cạnh những cuốn sách viết về chiến tranh từ chiến hào, tác phẩm này lấp vào một khoảng ít ai kể: phía sau, nơi trẻ con làm việc của người lớn mà vẫn còn biết ngượng ngùng, còn biết rung động. Sự kiên nhẫn của nó với những điều nhỏ bé là một cách tôn trọng những năm tháng mà cả một thế hệ đã đi qua bằng chính tuổi thơ của mình.
Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026
Mục lục
- Phần I
- Chương II
- Chương III
- Chương IV
- Chương V
- Chương VII
- Chương VIII
- Chương IX
- Chương X
- Chương XI
- Chương XII
- Chương XIII
- Chương XIV
- Chương XV
- Chương XVI
- Chương XVII
- Chương XVIII
- Phần II
- Chương II
- Chương III
- Chương IV
- Chương V
- Chương VI
- Chương VII
- Chương VIII
- Chương IX
- Chương X
- Chương XI
- Chương XII
- Chương XIII
- Chương XIV
- Chương XV
- Chương XVI
- Chương XVII