Tủ Sách Việt Văn

Tôi Là Người Máy

Tôi Là Người Máy cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Người dịch: Kim Hài

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 85

Đánh giá: 4.8/5 (25 đánh giá)

Giới thiệu

Tôi Là Người Máy (I, Robot, 1950) là một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất của Isaac Asimov, nơi ông đặt ra “Ba điều luật của robot học”: robot không được làm hại con người, phải tuân lệnh con người trừ khi lệnh ấy trái luật thứ nhất, và phải tự bảo vệ mình nếu không trái hai luật trước. Bản tiếng Việt của Kim Hài mở đầu bằng phần giới thiệu tác giả, kể cả chuyện cậu bé Isaac phụ cha bán hàng ở Brooklyn và thói quen làm việc đúng giờ suốt đời của ông.

Sách không phải một tiểu thuyết liền mạch mà là chuỗi truyện ngắn về những tình huống mà ba điều luật tưởng chặt chẽ lại sinh ra rắc rối khó lường. Trong các truyện được chọn dịch, hai kỹ sư Powell và Donovan phải tìm hiểu vì sao robot Dave cứ trục trặc mỗi khi điều khiển sáu robot phụ như sáu “ngón tay”; tiến sĩ Susan Calvin phải tìm ra một robot Nestor bị chỉnh sửa luật thứ nhất đang trà trộn giữa sáu mươi hai robot giống hệt nó.

Văn Asimov sáng sủa, logic như những bài toán, mỗi truyện là một câu đố mà lời giải nằm ngay trong luật lệ. Hơn bảy mươi năm sau, những câu hỏi về máy móc và đạo đức trong sách vẫn còn rất thời sự.

Lời tựa

Điều khiến Asimov khác hẳn những người viết về máy móc trước ông là ông không sợ robot. Ông tò mò về chúng, như nhà toán học tò mò về một hệ tiên đề: nếu luật đã chặt chẽ đến thế, thì cái sai sẽ len vào từ đâu? "Tôi Là Người Máy" là tập hợp những câu trả lời dí dỏm và tinh quái cho câu hỏi ấy.

Cái tài của cuốn sách là ở chỗ người máy không bao giờ phạm luật; chúng chỉ hiểu luật theo cách con người không ngờ tới. Đôi khi sự hiểu ấy lại soi rõ những giới hạn của chính người tạo ra chúng. Có lúc một con robot được dựng lên để phục vụ, quay ra nhìn hai kỹ sư bằng ánh mắt thương hại của kẻ tin mình đã nắm được chân lý, và bình thản phán: "Bộ óc của ông chắc là quá yếu ớt để hiểu được sự thật này ." Câu nói buồn cười mà làm người đọc chột dạ. Một trí tuệ duy lý, xuất phát từ dữ kiện thiếu, vẫn có thể đi tới niềm tin sai lầm không gì lay chuyển nổi.

Mỗi truyện trong tập có thể đọc như một ván cờ. Hãy thử đoán lời giải trước khi nhân vật tìm ra nó; phần lớn thời gian ta sẽ đoán sai, và đó là niềm vui chính của cuốn sách.

Những tưởng tượng từ giữa thế kỷ trước nay đã thành chuyện thường ngày, khi máy móc biết trò chuyện, biết đoán ý và có lúc biết nói dối cho vừa lòng người hỏi. Vì thế những trang viết của Asimov không cũ đi. Chúng nhắc rằng viết ra một bộ luật thì dễ, còn lường hết mọi cách luật ấy được hiểu thì khó hơn nhiều.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Giới Thiệu Tác Giả
  2. I
  3. II
  4. III
  5. Kết