Tủ Sách Việt Văn

Nguyễn Công Trứ

Nguyễn Công Trứ cover

Thể loại: Nhân Vật - Lịch Sử

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Giới thiệu

Cảnh "nằm ổ rơm đắp chiếu", ứng khẩu thành thơ ngay trước mặt Tả quân Lê Văn Duyệt: giai thoại ấy có mặt trong "Nguyễn Công Trứ", bản tóm lược đời Nguyễn Công Trứ (1778 - 1859), tự Tồn Chất, hiệu Hy Văn, nguyên quán Nghi Xuân, Nghệ An. Bài cho biết ông xuất thân dòng dõi nhưng sống hàn vi vì gia sản bị chiến tranh tàn phá, và nhắc tập Thái Bình thập sách dâng vua Gia Long.

Phần chính dành cho đường quan: mãi đến năm 41 tuổi mới đỗ Giải nguyên, làm quan qua ba đời vua, rồi công cuộc khẩn hoang bãi bồi ven biển, lập nên hai huyện Tiền Hải và Kim Sơn. Văn bản ngắn, rõ ràng, theo kiểu mục từ tra cứu.

Lời tựa

Thơ Nguyễn Công Trứ ngất ngưởng bao nhiêu thì việc làm của ông lại thực tế bấy nhiêu. Bản tiểu sử "Nguyễn Công Trứ" nghiêng hẳn về con người thực tế ấy.

Ngay giai thoại thời trẻ đã báo trước tính cách: một học trò nghèo nằm ổ rơm vẫn dám đùa chữ trước quan lớn. Câu ứng khẩu "Ba vạn anh hùng đè xuống dưới Chín lần thiên tử dội lên trên" lấy rơm và chiếu mà nói chuyện "anh hùng rơm" và chiếu vua, ngông mà khéo, đủ để được khen thưởng và tha cho.

Bài chỉ dài vài trang, hợp làm tấm bản đồ sơ lược trước khi tìm đến thơ văn của ông.

Hơn ba vạn ba nghìn héc-ta đất khai khẩn trong hai năm là con số tự nói về một nhà nho biết lấy cày cấy làm gốc yên dân, đúng như chủ trương "canh nông vi bản" ông viết từ thuở còn áo vải.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Tiểu Sử