Tủ Sách Việt Văn

Nguyễn Đình Chiểu

Nguyễn Đình Chiểu cover

Thể loại: Nhân Vật - Lịch Sử

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Giới thiệu

Hai bài viết được đặt cạnh nhau trong "Nguyễn Đình Chiểu", cùng về nhà thơ mù đất Gia Định. Bài đầu kể đời ông theo lối chuyện: sinh năm 1822 ở làng Tân Khánh, ra Huế học, được tin mẹ mất thì bỏ thi về chịu tang rồi mù cả hai mắt, mở trường dạy học thành ông Đồ Chiểu, viết Lục Vân Tiên; khi Pháp chiếm Nam Kỳ thì lánh về Cần Giuộc, Ba Tri, làm Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc và khước từ sự mua chuộc của viên chủ tỉnh Bến Tre.

Bài thứ hai, theo lối "tác giả – tác phẩm", ghi kỹ hơn về gia thế, học trò, hôn nhân và hoàn cảnh ra đời của từng tác phẩm, kể cả việc Lục Vân Tiên được in bằng chữ quốc ngữ tại Sài Gòn.

Lời tựa

Đời Nguyễn Đình Chiểu mang một nghịch lý cảm động: người không còn nhìn thấy lại là người nhìn rõ nhất ranh giới giữa nghĩa và phi nghĩa. Hai bài ngắn trong "Nguyễn Đình Chiểu", mỗi bài một cách, đều quy về cái nhìn ấy.

Chi tiết đáng nhớ nhất là cuộc gặp với viên chủ tỉnh Pông-sông. Hắn đến làm thân, tự xưng là bạn của ông Đồ, và nhận lại một câu đáp gọn như dao: "Đâu phải! Ông khác, tôi khác chứ." Trong một câu nói thường ngày, cả một lập trường bất hợp tác được bày ra, không cần đến hịch hay văn tế.

Đây là những bài tóm lược, không phải công trình khảo cứu. Nhưng với ai muốn biết nhanh về ông Đồ Chiểu trước khi mở Lục Vân Tiên hay bài văn tế Cần Giuộc, chúng là một cánh cửa nhỏ vừa vặn, giữ được dáng đứng của một nhà nho nghèo, mù lòa mà không chịu cúi đầu.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Nhà Thơ Nguyễn Đình Chiểu
  2. Tác Giả - Tác Phẩm