Tủ Sách Việt Văn

Một Đời Tài Sắc

Một Đời Tài Sắc cover

Thể loại: Tiểu Thuyết

Tác giả:

Nhà xuất bản: Tú Sách Việt Văn

Năm xuất bản:

Số lần đọc: 116

Đánh giá: 4.8/5 (27 đánh giá)

Giới thiệu

Một Đời Tài Sắc là tiểu thuyết của Hồ Biểu Chánh, mở đầu vào tháng Juillet năm 1929, tại làng Phú Lợi gần chợ Cái Tắc, tỉnh Cần Thơ. Sau mấy ngày mưa dầm, ông Hội đồng Võ Kế Nghiệp ra sân hớt đọt bắt sâu cho mấy chậu kiểng, cô con gái lớn Võ Thị Xuân Hương mười tám tuổi, vừa thi đậu Brevet Élémentaire ở Sài Gòn, đi dọc liếp bông hường chống lại những nhánh bị mưa quằn.

Vợ chồng ông Cai Tổng Hà Thiện Bình ở Thạnh Hòa, Rạch Giá, bạn đồng hương với ông Hội đồng từ thuở nhỏ, lái xe hơi sang mừng, nhân tiện khoe cậu con trai tên Ý bên Tây cũng đã đậu Tú tài và tính học luật. Từ cuộc thăm viếng ấy, những tính toán hôn nhân giữa các gia đình điền chủ Nam Kỳ bắt đầu, kéo theo cuộc đời một người con gái có học và có nhan sắc.

Hồ Biểu Chánh vẫn giữ lối kể khoan thai, tả cảnh vườn tược kỹ lưỡng, nhưng ở đây ông còn soi vào lớp thanh niên Tây học thời ấy, những kẻ mê đường Catinat, chợ Bến Thành, sòng bài và các cô đầm hơn là ruộng vườn, gia đình.

Lời tựa

Cái tên "Một Đời Tài Sắc" nghe như một lời khen, nhưng Hồ Biểu Chánh dùng nó với một nỗi buồn ngầm. Xuân Hương có học, có nhan sắc, có gia thế, mà rốt cuộc đời cô vẫn được định đoạt ở những nơi cô không có mặt: trong phòng khách nơi các ông bàn chuyện làm sui, trong sổ nợ của những điền chủ đang lao đao.

Điều ít ai để ý ở cuốn này là cái nền kinh tế rất cụ thể mà tác giả dựng lên. Đây là Nam Kỳ cuối thập niên hai mươi, khi giá lúa sụt và những gia đình tưởng vững như bàn thạch bỗng ngập trong nợ. Một câu than của ông Cai Tổng đủ cho thấy cả một giai tầng đang chao đảo: "Mấy năm trước sáu bảy cắc một giạ, mà mình trả lời còn không nổi thay. Năm nay lúa còn ba cắc mấy thì chịu chết, chớ trả giống gì được mà tính." Từ đó, hôn nhân của con cái trở thành một nước cờ tài chính, và lời hứa giữa bạn bè cũ bị cân đong như một món hàng.

Khi đọc, nên chú ý cách Hồ Biểu Chánh để các bà vợ và các ông chồng nói về cùng một chuyện bằng hai giọng khác nhau: đàn bà nói chuyện thân tình nơi hậu đường, đàn ông tính chuyện quyền lợi ngoài "salon". Số phận Xuân Hương bị đổi chác ở khoảng giữa hai căn phòng ấy.

Gần trăm năm sau, những người con gái học giỏi đã có nhiều lựa chọn hơn, nhưng câu hỏi về việc tình cảm bị đặt dưới tiền bạc thì chưa hề cũ. Cuốn tiểu thuyết vẫn giữ nguyên sức nặng của một lời cảnh tỉnh hiền hậu, viết bằng thứ tiếng Nam Kỳ xưa thật thà và đẹp.

Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026

Mục lục

  1. Chương 1
  2. Chương 2
  3. Chương 3
  4. Chương 4
  5. Chương 5
  6. Chương 6
  7. Chương 7
  8. Chương 8