Những Người Phụ Nữ Làm Thay Đổi Thế Giới
Giới thiệu
"Những Người Phụ Nữ Làm Thay Đổi Thế Giới" là tập chân dung do soạn giả, dịch giả Nguyễn Bích Lan biên soạn, gồm khoảng năm mươi câu chuyện ngắn về những người phụ nữ đã để lại dấu ấn trong khoa học, nghệ thuật, chính trị và công cuộc nhân đạo, phần lớn thuộc thế kỷ XIX và XX. Mở sách là lời giới thiệu của một người đọc quen biết soạn giả, kể rằng mình đã đọc một mạch hết tập sách trong hai buổi.
Danh sách nhân vật trải rất rộng: Augusta Ada Byron, con gái nhà thơ Byron, người góp phần đặt nền cho chiếc máy tính hiện đại; nhà toán học Nga Sofia Kovalevskaya; Marie Curie; nữ phi công Amelia Earhart; nhà giáo dục Maria Montessori; Anne Frank; Helen Keller; Rosa Parks; Mẹ Teresa với trung tâm Nirmal Hriday ở Calcutta. Bên cạnh đó là những gương mặt ít quen với người đọc Việt Nam, như nhà leo núi Alison Hargreaves hay nhà nhiếp ảnh Kazemi bị bắt giữ ở Teheran.
Mỗi bài vừa đủ cho một lần đọc, kể đời người theo trình tự, nhấn vào bước ngoặt và những rào cản mà các bà phải vượt qua chỉ vì mình là phụ nữ. Lời văn giản dị, nhiều số liệu, thường trích thư từ và nhật ký của chính nhân vật.
Lời tựa
Sức nặng của tập sách không nằm ở mấy chữ "thay đổi thế giới" trên bìa. Phần lớn những người phụ nữ ở đây trước hết phải thay đổi được cái thế giới nhỏ hẹp đang trói buộc chính mình, từ lề thói không cho con gái vào giảng đường đến định kiến rằng có những nghề không dành cho đàn bà. Thành tựu đến sau, và thường phải trả bằng giá đắt.
Soạn giả không giấu cái giá ấy. Bên cạnh vinh quang, sách để nhân vật tự nói về nỗi giằng xé của họ, như dòng nhật ký của Alison Hargreaves trước chuyến đi định mệnh: "Tôi vừa muốn có con, vừa muốn K2... Tôi cảm thấy bị níu kéo từ cả hai phía." Một câu ấy đủ cho thấy "Những Người Phụ Nữ Làm Thay Đổi Thế Giới" không dựng tượng đài, mà đặt người đọc trước những lựa chọn có thật.
Không nhất thiết phải đọc theo thứ tự. Có thể mở ngẫu nhiên một trang, đọc trọn một đời người trong mười lăm phút, rồi dừng lại tự hỏi: ở hoàn cảnh ấy, mình sẽ làm gì.
Năm mươi chân dung gộp lại thành một thứ lịch sử khác của thời hiện đại, thứ lịch sử ít khi có mặt trong sách giáo khoa. Với người đọc trẻ, nhất là các bạn gái, cuốn sách cho thấy lòng can đảm có nhiều hình dạng: trong phòng thí nghiệm, trên đường băng, trên một chiếc ghế xe buýt hay bên giường người bệnh.
Ban biên tập Tủ Sách Việt Văn
Mùa thu 2026
Mục lục
- Đôi Lời Về Soạn Giả- Dịch Giả Nguyễn Bích Lan
- Augusta Ada Byron
- Sofia Kovalevskaya
- Aletta Jacobs
- Edith Cavell
- Emmeline Pankhurst
- Marie Curie
- Julia Morgan
- Amelia Mary Earhart
- Maria Montessori
- Anne Frank
- Mary Harris Jones
- Anna Pavlova
- Dorothy Crowfoot Hodgkin
- Agnès Gonxha Bojaxhiu
- Simone De Beauvoir
- Beulah Louise Henry
- Helen Keller
- Gabrielle Chanel
- Lise Meitner
- Amy Biehl
- Chiaki Mukai
- Rosa Parks
- Judy Feld Carr
- Diana Frances Spencer
- Frieda Fromm Reichmann
- Alison Hargreaves
- Maryam Bibi
- Wangari Maathai
- J.k. Rowling
- Catherine Phiri
- Jerri Nielsen
- Judit Polgar
- Trương Thụ Cầm
- Julia Hill
- Marguerite Barankitse
- Evangelina Villegas
- Adi Roche
- Anita Roddick
- Wardah Hafidz
- Zahra Kazemi
- Bethany Hamilton
- Sadako Sasaki
- Monica Caison
- Inge Genefke
- Sarah Flannery
- Mihiri Tillakaratne
- Ada Aharoni
- Olya Melen
- Mory Sanberg
- Annalena Tonelli
- Hope Bevilhymer